การปลูกฟ้าทะลายโจร สมุนไพรพื้นบ้านรักษาอาการไข้หวัด

วันนี้เราจะพาเพื่อนๆ มารู้จักกับ การปลูกฟ้าทะลายโจร การใช้ยาสมุนไพรในปัจจุบันได้เพิ่มขึ้นเรื่อยๆ จากเดิมที่ การปลูกฟ้าทะลายโจรจึงเป็นสมุนไพรที่ดีและสามารถใช้ได้กับทุกเพศทุกวัยส่วนการปลูกก็สามารถปลูกได้แบบง่ายๆ

ผู้ที่ปลูกต้องมีความรู้ ความชำนาญในการใช้ยาแผนโบราณเท่านั้น แต่เมื่อยาแพทย์ในปัจจุบันได้มีผลข้างเคียงจากการนำมาใช้ และมีราคาแพง ผู้คนจึงหันมาหาตำรายาพื้นบ้าน หรือยาแผนโบราณกันองค์การอนามัยโลก ได้รับรองสรรพคุณของ ฟ้าทะลายโจรแล้วว่า เป็นสมุนไพรที่ใช้บรรเทาอาการของโรคภัยไข้เจ็บได้

แต่ดั้งเดิมฟ้าทะลายโจรมักขึ้นเองตามป่า เป็นพืชที่ชอบอากาศร้อนชื้น พบมากในจีน อินเดีย ไทย การปลูกฟ้าทะลายโจร จึงเป็นเรื่องที่ง่าย ทำรายได้ให้เกษตรกรหรือผู้ปลูกได้เป็นกอบเป็นกำเช่น ปลูกแซมระหว่างแถวของไม้ผล หรือไม้ยืนต้น ในประเทศไทย ฟ้าทะลายโจร

เป็นชื่อสามัญที่ใช้เรียกกันทั่วไป และในทางยาสมุนไพรชนิดหนึ่ง ส่วนชื่อเรียกอื่น ๆ ตามท้องถิ่น ได้แก่ หญ้ากันงู (สงขลา), น้ำลายพังพอน, ฟ้าสาง (พนัสนิคม), เขยตายยายคลุม สามสิบดี (ร้อยเอ็ด), เมฆทะลาย (ยะลา) และ ฟ้าสะท้าน (พัทลุง) เป็นต้น

ปลูกฟ้าทะลายขาย

การปลูกฟ้าทะลายโจร แบบละเอียด !

ฟ้าทะลายโจร เป็นไม้ล้มลุกมีลำต้น เป็นสี่เหลี่ยม สูงประมาณ 30 ถึง 70 เซนติเมตร แตกกิ่งเล็กด้านข้างจำนวนมาก ใบ มีลักษณะเป็นเหลี่ยม ใบเลี้ยงเดี่ยวสีเขียวเข้มเป็นมันส่วนดอกจะออกดอกที่ปลายกิ่งและซอกใบ ดอกย่อยมีกลีบดอกสีขาว โคนกลีบติดกัน ปลายแยกเป็น 2 ปาก ปากบนมี 3 กลีบ

และมีเส้นสีม่วงแดงพาดอยู่ ส่วนปากล่างมี 2 กลีบและผล จะเป็นฝัก คล้ายฝักต้อยติ่ง เมื่อแก่จะเป็นสีน้ำตาลมีเมล็ด อยู่ภายในฝักจำนวนมาก มีสีน้ำตาลอ่อน รสชาติ ขมทั้งต้น จึงสามารถนำมาใช้ประโยชน์ทางยาได้ทั้งต้น

ปัจจัยที่ควรคำนึงถึง การปลูกฟ้าทะลายโจร

  • สภาพพื้นที่และดิน
  • น้ำไม่ท่วมขัง
  • ไม่อยู่ใกล้แหล่งสารพิษ
  • ปลูกได้ในดินทุกประเภท แต่เจริญเติบโตได้ดีในดินร่วนซุย ระบายน้ำได้ดี
  • สภาพอากาศดี
  • ชอบแสงแดดปานกลาง
  • การปลูกในที่ร่มทึบเกินไปจะทำให้เจริญเติบโตช้า ถ้าแสงแดดจัดเกินไปจะทำให้ใบเล็กและเป็นสีม่วง

การปลูกฟ้าทะลายโจร

การปลูกฟ้าทะลายโจรแบบละเอียด

การขยายพันธุ์และการปลูกฟ้าทะลายโจรทำได้ทั้งวิธีใช้กิ่งปักชำ หรือวิธีเพาะเมล็ด แต่วิธีเพาะเมล็ดจะง่ายกว่าส่วนการเตรียมเมล็ดพันธุ์จะเก็บเมล็ดจากฝักแก่สีน้ำตาลเข้มมีเปลือกหุ้มแข็งเราจะนำเมล็ดไปแช่น้ำธรรมดา 2 คืน

หรือแช่น้ำร้อน 80-100 องศาเซลเซียส ประมาณ 5-10 นาทีและนำเมล็ดที่แช่น้ำแล้วไปหว่าน ควรปลูกในหน้าฝน เริ่มตั้งแต่เดือนเมษายน ถึงต้นเดือนพฤษภาคม ช่วงนี้เมล็ดจะงอกดีมาก แต่ถ้าปลูกหน้าแล้ง ต้นจะเล็กไม่ค่อยมีใบ

การเตรียมแปลงและดินปลูก

ขั้นตอนการปลูกเราจะต้องไถพรวนดิน กำจัดวัชพืชบริเวณที่จะทำการเพาะปลูก หากวัชพืชมีไม่มากให้ไถพรวนครั้งเดียว แต่ถ้ามีมากให้ไถพรวน 2 ครั้ง คือ ไถดะ เปิดหน้าดิน และตาก ดินไว้ประมาณ 2 สัปดาห์

แล้วจึงไถแปร ปรับปรุงดินด้วยปุ๋ยอินทรีย์ หรือปุ๋ยคอก/ปุ๋ยหมักเราต้องใส่ปุ๋ยคอกหรือปุ๋ยหมักพอประมาณตามความอุดมสมบูรณ์ของดินที่ใช้ปลูก คลุกเคล้าให้เข้ากันและใช้วิธีหว่านเมล็ดโดยผสมกับทรายหยาบ

เพื่อช่วยให้หว่านง่ายขึ้น ถ้ามีเมล็ดพันธุ์เป็นจำนวนมาก และพื้นที่กว้าง หว่านให้หนาพอประมาณ เพราะการหว่านบางเกินไป ฟ้าทะลายโจรจะขึ้นสู้หญ้าไม่ได้ แต่ถ้าหว่านหนาเกินไปทำให้สิ้นเปลืองเมล็ด ควรจะใช้เมล็ดเพียง 100-400 เมล็ดต่อพื้นที่ 1 ตารางเมตร

ใช้วิธีหยอดเมล็ด หรือโรยเมล็ดในร่องปลูก ในการเพาะปลูกในพื้นที่ที่ไม่มาก ใช้เมล็ดประมาณ 50-100 เมล็ดต่อความยาว 1 เมตร หรือปลูกลงกระถางใช้จอบขุดเป็นร่องตื้นๆ ระหว่างแถวห่างกัน 40 เซนติเมตร โรยเมล็ดลงในร่องแล้วกลบดินบางๆ พอไม่ให้เห็นเมล็ด

หรือใช้เมล็ดหยอดหลุม ขุดหลุมลึก 3 ถึง 4 เซนติเมตร แต่ละหลุมห่างกัน 30 เซนติเมตร หยอดหลุมละ 3 ถึง 5 เมล็ด แล้วเกลี่ยดินกลบและใช้ฟางหรือหญ้าแห้งคลุมแปลงและรดน้ำให้ชุ่มเพื่อป้องการการตายของต้นอ่อน

ฟ้าทะลายโจร แก้ไอ

การดูแลหลังการปลูก

การให้น้ำหลังการเพาะเมล็ด หรือการปักชำ เราควรดูแลอย่าให้ขาดน้ำ ระยะ 30 ถึง 60 วันแรกหลังจากปลูก ถ้าแดดจัด ควรรดน้ำวันละ 2 ครั้ง เช้าและเย็น ถ้าแดดไม่จัดควรรดน้ำพอชุ่มวันละครั้งในตอนเช้า

เมื่อต้นโตขึ้น หลังจากอายุ 60 วัน รดน้ำวันเว้นวันได้โดยสังเกตจากสภาพดินหากดินแห้งหรือฝนทิ้งช่วงควรรดน้ำพอชุ่ม ไปแล้วหรือให้ตามความเหมาะสมตามสภาพพื้นที่และสภาพอากาศ

วิธีการให้ปุ๋ย

เมื่อต้นฟ้าทะลายโจรมีอายุ 60 วัน ให้ใส่ปุ๋ยอินทรีย์ประมาณ 125 กรัม ต่อต้น หรือ 300 ถึง 400 กรัมต่อพื้นที่ 1 ตารางเมตร และมีระยะอายุ 90 ถึง 110 วัน ให้ใส่ปุ๋ยอินทรีย์ 300 ถึง 500 กรัม ต่อพื้นที่ 1 ตารางเมตร ส่วนแบบหว่าน ต้องหว่านให้กระจายสม่ำเสมอ แล้วรดน้ำทันทีให้ปุ๋ยละลาย ระวังอย่าให้ปุ๋ยค้างที่ใบแบบโรยหรือหว่านเป็นแถว

ตามแนวขนานระหว่างแถวปลูกห่างจากแถวปลูกประมาณ 10 ถึง 15 เซนติเมตร โดยขุดเป็นร่อง ใส่ปุ๋ยพรวนดินกลบ เหมาะกับการปลูกแบบโรยเป็นแถว แล้วรดน้ำและแบบหยอดโคน ใส่ปุ๋ยห่างจากโคนต้นประมาณ 10 เซนติเมตร โดยขุดหลุมฝังกลบดินหรือโรยรอบๆ โคนต้นแล้วพรวนดินกลบก็ได้ เหมาะกับการปลูกแบบมีระยะปลูก และรดน้ำหลังหยอดปุ๋ย

การกำจัดวัชพืช

เราต้องถอนหรือใช้จอบดายหญ้า ในระยะแรกปลูกถึง 2 เดือน หรือเมื่อพบเห็นวัชพืชเริ่มขึ้น เพื่อการกำจัดที่ง่าย หลีกเลี่ยงการใช้ปุ๋ยเคมี และการใช้สารเคมีกำจัดวัชพืช โรค และแมลงต่างๆ

เพราะ ฟ้าทะลายโจรปลูกเพื่อใช้ประโยชน์ทางยา ฟ้าทะลายโจร ลงทุนปลูกครั้งแรกเพียงครั้งเดียว เพราะเมื่อปลูกแล้ว ในปีต่อๆ ไป ต้นกล้าใหม่จะเกิดขึ้นเอง โดยไม่ต้องปลูกอีก

ฟ้า ทะลาย แคปซูล กิน กี่ เม็ด

การป้องกันและแก้ไข ปัญหาโรคและแมลงศัตรูพืช

  • โรคฟ้าทะลายโจร ได้แก่ โรคโคนเน่าและรากเน่าจาก เชื้อราหากพบให้ถอนทำลายทันที โรคแอนเทรคโนส พบตรงกลางหรือปลายใบ หากพบให้ตัดส่วนที่เป็นโรคทิ้ง
  • แต่โรคที่เกิดขึ้นกับฟ้าทะลายโจรนั้น ไม่พบว่าทำความเสียหายขั้นรุนแรง
  • แมลงศัตรูฟ้าทะลายโจร
  • ไม่พบแมลงชนิดใดที่ทำความเสียหายรุนแรง อาจพบหนอนผีเสื้อได้บ้าง ก็สามารถจับไปทำลายทิ้งได้

การเก็บเกี่ยว การปลูกฟ้าทะลายโจร

เริ่มเก็บใบฟ้าทะลายโจร เมื่ออายุได้ 3 ถึง 4 เดือน (110 ถึง 120 วัน) เป็นระยะที่ฟ้าทะลายโจรเติบโตเต็มที่ และเริ่มออกดอก ถึงระยะดอกบาน 50 เปอร์เซ็นต์ ซึ่งไม่ควรเกินระยะดังกล่าว เพื่อให้มีสารสำคัญสูง ใช้กรรไกรตัดหรือใช้เคียวเกี่ยวมาทั้งต้น เหลือตอไว้เหนือดิน 10 ถึง 15 เซนติเมตร

เพื่อให้แตกยอดและกอใหม่ ฟ้าทะลายโจรสามารถเก็บเกี่ยวผลผลิตได้ปีละ 2 ครั้ง ถ้าปลูกต้นฤดูฝนจะเก็บเกี่ยวครั้งแรก ได้ประมาณปลายเดือนกรกฎาคม ถึงต้นเดือนสิงหาคม หลังจากนั้น 3 เดือนหรือต้นฤดูหนาวก็สามารถเก็บเกี่ยวได้อีกครั้ง และสามารถสร้างรายได้ได้ดีสำหรับผู้ปลูก

ฟ้าทะลาย แคปซูล เซเว่น

การปฏิบัติก่อนและหลังการเก็บเกี่ยว

คัดแยกวัชพืชที่ปะปนมากับการเก็บเกี่ยวออก และล้างผลผลิตให้สะอาดและตัดเป็นท่อนๆ ยาว ประมาณ 3 ถึง 5 เซนติเมตร ผึ่งให้แห้ง โดยตากแดดบนลานตากยกพื้นมีวัสดุรองรับที่สะอาด หรือใช้เครื่องอบแห้งแบบ ลมร้อน ที่อุณหภูมิ 50 องศาเซลเซียสใน 8 ชั่วโมงแรก และลดอุณหภูมิเหลือ 40 ถึง 45 องศาเซลเซียส อบต่อจนแห้งสนิท

การแปรรูป การปลูกฟ้าทะลายโจร

นำฟ้าทะลายโจรมาล้างน้ำทั้งต้นประมาณ 3 ครั้ง หรือเด็ดเฉพาะใบมาล้าง ค่อยๆ ใส่ใบลงในกะละมังที่ใส่น้ำสะอาด แล้วสรงน้ำ 2 ถึง 3 น้ำ เวลาล้างไม่ควรขยำหรือสรงน้ำแรงเกินไปจนใบช้ำ ไม่ควรแช่น้ำไว้ใบจะอมน้ำทำให้ชำง่าย ใช้กระชอนหรือตะแกรงช้อนเก็บใบขึ้นมาจากกะละมังเพื่อความสะดวก

ทิ้งไว้ให้สะเด็ดน้ำและนำใบที่สะอาดดีแล้วใส่กระจาดหรือตะแกรง เกลี่ยใบให้กระจายจนทั่วไม่ซ้อนทับกันแล้วนำไปผึ่งลมประมาณ 3 วัน ไม่ควรตากแดดเพราะจะทำให้ใบซีด ถ้าตากในตู้อบแสงอาทิตย์ใช้เวลาประมาณ 2 วัน ตากในตู้อบไฟฟ้าใช้เวลา 2 ชั่วโมง

ตลาดฟ้าทะลายโจร

ในท้องตลาด ส่วนใหญ่มีการจัดจำหน่ายผลิตภัณฑ์ฟ้าทะลายโจรสำเร็จรูป จากสมุนไพรฟ้าทะลายโจร ในรูปแบบ ยาลูกกลอน, ยาเม็ดแคปซูล, ยาอัดเม็ด, ยาหม่อง, ยาสระผม, ยาผง หรือจำหน่ายใบหรือลำต้นตากแห้ง นำไปบดผสมกับอาหารสัตว์สำหรับเลี้ยงไก่ สุกร เกษตรกรควรศึกษาวิธีการแปรรูป และทดลองทำ เพื่อผันตัวเองเป็นผู้ประกอบการ ให้มีรายได้เพิ่มขึ้น